Tabela łożysk stożkowych wymiary: jak ją czytać
Tabela łożysk stożkowych wymiary poniżej podaje wymiary graniczne w milimetrach według normy ISO 355: średnicę otworu d, średnicę zewnętrzną D oraz trzy szerokości. Szerokość B dotyczy stożka (pierścienia wewnętrznego z rolkami), C miseczki (pierścienia zewnętrznego), a T całego łożyska zmierzonego po złożeniu. W łożysku stożkowym nie są to wymiary równe, jak w kulkowym, więc łatwo o pomyłkę.
Wartości w tabelach pochodzą z danych lozysko i zostały porównane z katalogiem NTN „Ball and Roller Bearings” (CAT. No. 2203-3/E). Inni producenci podają dla tych symboli wymiary zgodne z ISO 355, ale nośność i promienie mogą się różnić.
Dla porównania z łożyskami kulkowymi zobacz łożyska kulkowe zwykłe i serię 62. Budowę łożyska i układy O oraz X opisujemy w poradniku Łożysko stożkowe: serie i dobór.
Co oznaczają serie 302, 303, 320 i 322
Symbol składa się z cyfry 3 (typ stożkowy), dwóch cyfr serii wymiarowej i dwóch cyfr kodu otworu. Dla otworów od 20 mm kod mnoży się przez 5, więc 05 to 25 mm, a 16 to 80 mm. Poniżej 20 mm obowiązują kody 02 (15 mm) i 03 (17 mm). Szerszy opis znajdziesz w poradniku Jak czytać oznaczenia łożysk.
- 302 to seria lekka: wąskie łożysko o średnim obciążeniu, spotykane w piastach i małych przekładniach.
- 303 ma większą średnicę zewnętrzną D przy tym samym otworze, więc przenosi większe obciążenia.
- 320 to seria o małej średnicy zewnętrznej i szerokości większej niż w serii 302. W tej serii T jest równe B, co widać w tabeli.
- 322 to seria szeroka o średniej średnicy: ten sam D co w serii 302, ale większe B, C i T.
Seria 302: wymiary
Seria 302 jest najczęściej szukana przy wymianie łożysk w piastach i przekładniach. Wymiary w mm.
| Łożysko | d | D | B | C | T |
|---|---|---|---|---|---|
| 30203 | 17 | 40 | 12 | 11 | 13,25 |
| 30204 | 20 | 47 | 14 | 12 | 15,25 |
| 30205 | 25 | 52 | 15 | 13 | 16,25 |
| 30206 | 30 | 62 | 16 | 14 | 17,25 |
| 30207 | 35 | 72 | 17 | 15 | 18,25 |
| 30208 | 40 | 80 | 18 | 16 | 19,75 |
| 30209 | 45 | 85 | 19 | 16 | 20,75 |
| 30210 | 50 | 90 | 20 | 17 | 21,75 |
| 30211 | 55 | 100 | 21 | 18 | 22,75 |
| 30212 | 60 | 110 | 22 | 19 | 23,75 |
| 30213 | 65 | 120 | 23 | 20 | 24,75 |
| 30214 | 70 | 125 | 24 | 21 | 26,25 |
| 30215 | 75 | 130 | 25 | 22 | 27,25 |
| 30216 | 80 | 140 | 26 | 22 | 28,25 |
Seria 303: wymiary
W serii 303 średnica zewnętrzna jest większa niż w 302 przy tym samym otworze. Otwór 15 mm występuje w tej serii jako 30302, a w serii 302 tabela zaczyna się od 17 mm. Wymiary w mm.
| Łożysko | d | D | B | C | T |
|---|---|---|---|---|---|
| 30302 | 15 | 42 | 13 | 11 | 14,25 |
| 30303 | 17 | 47 | 14 | 12 | 15,25 |
| 30304 | 20 | 52 | 15 | 13 | 16,25 |
| 30305 | 25 | 62 | 17 | 15 | 18,25 |
| 30306 | 30 | 72 | 19 | 16 | 20,75 |
| 30307 | 35 | 80 | 21 | 18 | 22,75 |
| 30308 | 40 | 90 | 23 | 20 | 25,25 |
| 30309 | 45 | 100 | 25 | 22 | 27,25 |
| 30310 | 50 | 110 | 27 | 23 | 29,25 |
| 30311 | 55 | 120 | 29 | 25 | 31,5 |
| 30312 | 60 | 130 | 31 | 26 | 33,5 |
| 30313 | 65 | 140 | 33 | 28 | 36 |
| 30314 | 70 | 150 | 35 | 30 | 38 |
| 30315 | 75 | 160 | 37 | 31 | 40 |
| 30316 | 80 | 170 | 39 | 33 | 42,5 |
Seria 320: wymiary
Seria 320 jest węższa w średnicy niż 302, a w szerokości zwykle zbliżona lub większa. Wymiary w mm.
| Łożysko | d | D | B | C | T |
|---|---|---|---|---|---|
| 32004 | 20 | 42 | 15 | 12 | 15 |
| 32005 | 25 | 47 | 15 | 11,5 | 15 |
| 32006 | 30 | 55 | 17 | 13 | 17 |
| 32007 | 35 | 62 | 18 | 14 | 18 |
| 32008 | 40 | 68 | 19 | 14,5 | 19 |
| 32009 | 45 | 75 | 20 | 15,5 | 20 |
| 32010 | 50 | 80 | 20 | 15,5 | 20 |
| 32011 | 55 | 90 | 23 | 17,5 | 23 |
| 32012 | 60 | 95 | 23 | 17,5 | 23 |
| 32013 | 65 | 100 | 23 | 17,5 | 23 |
| 32014 | 70 | 110 | 25 | 19 | 25 |
| 32015 | 75 | 115 | 25 | 19 | 25 |
| 32016 | 80 | 125 | 29 | 22 | 29 |
Seria 322: wymiary
Seria 322 ma ten sam otwór i średnicę D co 302, ale jest szersza, więc przenosi większe obciążenie osiowe i promieniowe. Wymiary w mm.
| Łożysko | d | D | B | C | T |
|---|---|---|---|---|---|
| 32203 | 17 | 40 | 16 | 14 | 17,25 |
| 32204 | 20 | 47 | 18 | 15 | 19,25 |
| 32205 | 25 | 52 | 18 | 16 | 19,25 |
| 32206 | 30 | 62 | 20 | 17 | 21,25 |
| 32207 | 35 | 72 | 23 | 19 | 24,25 |
| 32208 | 40 | 80 | 23 | 19 | 24,75 |
| 32209 | 45 | 85 | 23 | 19 | 24,75 |
| 32210 | 50 | 90 | 23 | 19 | 24,75 |
| 32211 | 55 | 100 | 25 | 21 | 26,75 |
| 32212 | 60 | 110 | 28 | 24 | 29,75 |
| 32213 | 65 | 120 | 31 | 27 | 32,75 |
| 32214 | 70 | 125 | 31 | 27 | 33,25 |
| 32215 | 75 | 130 | 31 | 27 | 33,25 |
| 32216 | 80 | 140 | 33 | 28 | 35,25 |
Jak porównać symbol z łożyskiem, które masz
Najpewniej zmierz trzy wymiary i porównaj je z wierszem tabeli. Zmierz średnicę otworu d i średnicę zewnętrzną D suwmiarką, a potem całkowitą szerokość T przy złożonym łożysku. Jeśli pierścienie są rozdzielone, zmierz osobno stożek (B) i miseczkę (C). Procedurę pomiaru opisuje poradnik Jak zmierzyć łożysko.
Dwa łożyska mogą mieć ten sam d i D, a mimo to różnić się szerokością. Przykład: 30205 i 32205 mają otwór 25 mm i D 52 mm, ale T wynosi 16,25 oraz 19,25 mm. Zamiana jednego na drugie bez zmiany oprawy jest niemożliwa. Rozstaw łożysk w układzie O lub X zależy od T, więc zmiana serii zmienia też luz po montażu.
Typowe pułapki
- Stożek i miseczka z różnych zestawów. Wymienność zestawów tej samej serii jest zapewniona przez normę, ale parę najlepiej kupować razem, zwłaszcza w piastach.
- Wymiary calowe. Łożyska calowe (np. z oznaczeniami typu LM) mają inną skalę i nie są zamienne z metrycznymi, nawet gdy wymiary są bliskie.
- Sufiksy i prefiksy. Przedrostek 4T- w katalogu NTN oznacza tylko wersję wykonania. Symbol bazowy (30205) pozostaje ten sam.
Dalsze informacje o doborze i regulacji luzu znajdziesz w poradnikach Łożysko stożkowe: serie i dobór i Montaż i demontaż łożysk.
Najczęstsze pytania
Czym różni się T od B w łożysku stożkowym?
B to szerokość samego stożka, a T to szerokość całego łożyska po złożeniu. W serii 302 T jest o 0,25 do 3,5 mm większe niż B, bo miseczka wystaje poza stożek. W serii 320 oba wymiary są równe.
Czy 30205 i 32205 są wymienne?
Nie. Mają ten sam otwór i średnicę zewnętrzną, ale 32205 jest szersze (T 19,25 mm wobec 16,25 mm) i ma inną nośność. Zmiana wymaga sprawdzenia miejsca w oprawie.
Czy tabela dotyczy łożysk calowych?
Nie. Tabela obejmuje wyłącznie metryczne serie 302, 303, 320 i 322 według ISO 355. Łożyska calowe mają odrębne oznaczenia i wymiary.
Skąd wiem, jaką serię mam?
Odczytaj symbol z pierścienia i sprawdź trzy środkowe cyfry. Gdy go nie ma, zmierz d, D i T i znajdź wiersz w tabeli.
Podsumowanie
- Łożysko stożkowe ma trzy szerokości: B (stożek), C (miseczka) i T (całość), więc przy zamawianiu podawaj symbol albo wszystkie wymiary.
- Przy tym samym otworze serie różnią się D i szerokością: 302 jest lekka, 303 ma większy D, 322 jest szersza od 302.
- W serii 320 szerokość T jest równa B.
- Same wymiary nie zastępują katalogu: nośność, obroty i promienie sprawdź u producenta.
- Zamiana serii zmienia szerokość i rozstaw łożysk, więc wymaga sprawdzenia oprawy i luzu.
Źródła
- NTN, katalog „Ball and Roller Bearings” CAT. No. 2203-3/E, rozdział Tapered Roller Bearings (metryczne tabele wymiarów, strony B-134 do B-143): ntnglobal.com
- Dane
lozysko(dims_tapered_roller), wymiary serii 302, 303, 320, 322 zweryfikowane z katalogiem NTN. - ISO 355, „Rolling bearings, Tapered roller bearings, Boundary dimensions and series designations”: opis normy na stronie wydawcy (iso.org).